tarlasera
tarlasera SATIN AL
Kapat

22.11.2021

Gümrükteki zorlu bekleyişten nar ve bibere yasak çıktı

gumrukteki-zorlu-bekleyisten-nar-ve-bibere-yasak-cikti3.jpgRusya pestisit kalıntısına rastlandığı gerekçesiyle Türkiye’den gelen biber ve nar ürünlerinin ülkeye girişini durdurdu. Analiz süreçlerinin uzun ve kaotik bir hal almasından şikayetçi olan ihracatçıların gümrükteki bekleyişleri bir süredir devam ediyordu.

Söz konusu taze sebze ve ihracatı olduğunda Türkiye’den yurtdışına uzanan yollar içinde Rusya hem ürün çeşitliliği ve miktarı hem de toplam gelir bakımından trafiğin en yoğun olduğu adres. Ancak çok şeritli bu yolda “kazalar” da bir o kadar sık yaşanıyor.

Bundan 6 yıl önceki “uçak krizi”nin ardından Rusya’nın Türk ürünlerinin ithalatının durdurulmasıyla tamamen tıkanan bu trafiğin yeniden akıcılık kazanması uzun zaman almıştı. Buna karşın, ihracatın en önemli kalemi olan domateste aşama aşama genişletilmekle birlikte halen varlığını sürdüren kota uygulaması şartların eski rahatlığına dönmesini engelliyor.

Ancak iki ülke arasındaki sebze-meyve trafiğini ağırlaştıran çoğu kez belli şeritlerde meydana gelen tıkanmalar oluyor. Buna neden olan kazaların başında ise kalıntı sorunu, yani ihraç edilen ürünlerde tespit edildiği belirtilen pestisit kalıntıları geliyor. Kimi zaman analiz süreçlerine ya da konunun mevcut siyasi gündeme bahane edilmesine yönelik eleştiriler gelse de, kalıntı probleminin yerli ürünlere ve ihracata yok yere gölge düşürdüğü bir gerçek. 

gumrukteki-zorlu-bekleyisten-nar-ve-bibere-yasak-cikti1.jpg

Önce zararlı, sonra kalıntı şoku yaşandı

Aynı gölge bu kez ihracatın halihazırdaki iki gözde ürünü olan nar ve bibere düştü ve 17 Kasım itibariyle Rusya’da Türkiye menşeli nar ve bazı biber çeşitlerinin ithalatı süresiz olarak durduruldu. Rusya’da kamu sağlığını denetlemekle görevli kurum Rospotrebnadzor’un gümrüklere ilettiği kararda bu ürünlerde yasal sınırın üzerinde tarım ilacı kalıntısına rastlandığı ve bunların arasında Rusya’da kullanımı yasak olan pestisitlerin de bulunduğu belirtiliyor.

Söz konusu biber ve nar ürünlerinde aynı durumun son dönemde birden fazla kez yaşandığı ifadesine yer verilen bu karardan yalnızca birkaç gün önce de toplam 40 tonluk nar, portakal ve greyfurtun Rusya Federasyonu’na girişine “içlerinde Akdeniz meyve sineğine rastlanması” gerekçesiyle izin verilmemişti.

Analiz süreçleri gitgide uzuyor

Üst üste alınan bu kararlar aslında Türkiye’den giden yaş sebze ve meyvelerin Rusya’ya girişinde son 1 yıldır giderek daha sık yaşanan aksamaların bir uzantısı. Bu aksaklıkların temelinde ise Rusya’nın biber ve narın yanı sıra domates, erik, üzüm ve kabak gibi ürünlere de kısmen ya da bütünsel olarak getirdiği yüzde 100 analiz şartı yatıyor.

gumrukteki-zorlu-bekleyisten-nar-ve-bibere-yasak-cikti2.jpgÜrünlerde hastalık ve zararlı tespiti edildiği gerekçesiyle alınan bu kararlar aslında geçtiğimiz Eylül ayındaki biber örneğinde olduğu gibi kimi zaman geri çekilse de, geniş vadede söz konusu gümrüklerde analiz ve teslimat süreçlerinin giderek daha ağır ve kaotik bir hale geldiğini söylemek mümkün.

Adı konulmamış bir ambargo mu yaşanıyor?

Bir süredir Rusya sınırına ulaştırılan tüm ürünlerin analize tabi tutulduğuna dikkat çeken Akdeniz İhracatçı Birlikleri (AKİB) Başkanı Nejdat Sin, ihracat TIR’larının nar ve bibere yönelik yasak kararından daha önce, neredeyse 3 haftadır bekletildiğini söylüyor ve “Şimdi yolda olan TIR’lar varsa onlar da iade edilecek” diye ekliyor.

Ürünlerin kimi zaman 20 güne uzayan analizlere tabi tutulmaya başladığını, bazen de hiç analiz edilmeden geri gönderildiğini ifade eden ihracatçı Ali Uçak ise geçtiğimiz süreçte Rusya’nın sürekli yeni bir analiz şartı çıkardığından yakınıyor: “Bize gayrı resmi bir ambargo uyguluyorlar. Gümrükte bekleyen tonlarca ürün çürüme tehlikesiyle karşı karşıya.”

Gümrükteki zorlu bekleyişten nar ve bibere yasak çıktıNarın ihracat yıldızı giderek parlarken…

Yaş meyve ve sebze pazarında domatesten sonra Türkiye’nin en önemli ikinci ihracat ürünü olan biberde son olarak 2020’nin Aralık ayında Antalya ve İzmir’den Rusya’ya yapılan sevkiyat bitki hastalıkları gerekçesiyle durdurulmuş, sonrasında ise Rusya Tarım Ürünleri Denetim Ajansı (Rosselkhoznadzor) tarafından ürüne yüzde 100 analiz zorunluluğu getirilmişti.

Rus pazarına girişi durdurulan diğer ürün olan nar ise son dönemde ihracat yıldızı parlayan meyve türlerinin başında geliyor. Geçtiğimiz yıl yaklaşık 3’te 1 oranında artarak 126 milyon dolara ulaşan nar ihracatında alıcı ülkeler arasında yüzde 35’lik payıyla Rusya ilk sırada. 2020’de yüzde 44 oranında artarak 44,5 milyon dolar gelir getiren bu ihracat pazarında yükselişin devam etmesi için mevcut sorunun bir an önce çözüme kavuşması gerekiyor.

 


Yorumlar
    Bu yazı için henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.
Yorum Yaz

Yorumunuz Gönderildi

E-Bülten

Başka yerde bulamayacağınız tarım ve kültür haberlerini düzenli olarak almak için aşağıdaki kutucuğa e-posta adresinizi yazın ve gönder butonuna tıklayın; tarlasera e-bülten adresinize gelsin!

En Çok Okunanlar

Tarımda yeni ufukları su mercimeği açacak

Tarımda yeni ufukları su mercimeği açacak

Bitki bilimi insanlığı yakın geleceğe hazırlamak için daha sürdürülebilir gıdalar geliştirmenin peşinde. Araştırmacıların bu açıdan rol model olarak önerdikleri bitki ise hem tanıdık hem yepyeni bir isim!

Bu koyu rengin bir anlamı var!

Bu koyu rengin bir anlamı var!

Antioksidan özelikleriyle bilim insanlarının dikkatini çeken aronya, siyaha çalan kopkoyu mor rengini de bu yönüne borçlu. Meyve kısa bir süre önce adapte olduğu Türkiye topraklarında da üretimini hızla arttırıyor.

Kadınlar tarımda da duvarları yıkıyor

Kadınlar tarımda da duvarları yıkıyor

Hindistan’da özelleştirme ve desteklerin kaldırılmasını öngören yeni tarım yasasına karşı eylemlerde beşinci aya girildi. Tarımsal üretim ve işgücünde önemli paya sahip kadınların mücadeleye verdiği katkı ise büyük anlam taşıyor.

Sel sularına direnen domatesler geliyor

Sel sularına direnen domatesler geliyor

İklim değişikliğine paralel olarak sıklaşan sel afetlerinin etkilerine karşı dirençli domates çeşitleri geliştirmek için Mersin'de çalışma başlatıldı.

Doğaya karşı kazanmak kaybetmek demek!

Doğaya karşı kazanmak kaybetmek demek!

Üst üste yaşanan afetlerin Türkiye tarımındaki etkisini inceleyen tarlasera'ya bu ay Dijital Tarım ekinin yeni sayısı da eşlik ediyor.