tarlasera
tarlasera SATIN AL
Kapat

10.6.2020

Çayın Susurluk vakası!

cayin-susurluk-vakasi1.jpg

Rize’de kaza sonucu devrilen tırdan bulunan tonlarca çayın İran’dan getirildiği ortaya çıktı. “Çayın Susurluk’u” olarak benzetmesi yapılan olay Karadeniz’de kaçak çay tartışmalarını alevlendirdi.

Covid-19 salgınının neden olduğu işgücü krizi sebebiyle bu yıl “olaylı” bir hasat sezonu geçen çayda bu kez de Rize’de meydana gelen bir kaza şok etkisi yarattı. 7 Haziran günü devrilerek 1 kişinin ölümü ve 1 kişinin de yaralanmasıyla sonuçlanan kazada tırın içinden çıkan kuru çaylar ise bambaşka bir tartışmayı ateşledi.

Rize’nin İkizdere ilçesine bağlı Sivrikaya mevkisinde yaşanan kazada yola dökülen 21, 2 ton kuru çayın incelemeler sonucunda İran’dan getirildiği anlaşıldı. Tam da çay hasadının zorlu koşullarda devam ettiği bu süreçte yurtdışından Doğu Karadeniz’e ithal ürün getirildiğinin ortaya çıkması çayda üretim, fiyat ve ithalat tartışmalarını farklı bir boyuta taşıyacağa benziyor.

Karadeniz çayı diye kaçak çay satılıyor

Kazanın ardından ilk açıklama Rize Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Erdoğan’dan geldi. İran’dan çay getirildiğini doğrulayan Erdoğan, ithal çayın Adana merkezli HMK Tütün Mamulleri Şirketi adına Rize İhtisas Gümrüğü’ne getirildiğini belirtirken, “Rize’ye gelen bütün çayların kaçak olduğu bir yanılgıdır” şeklinde konuştu.

cayin-susurluk-vakasi3.jpg

Kaçak çayların yıllardan beri Türk çayı olarak paketlenip harmanlandığının bilindiğini söyleyen Çay Üreticileri Dayanışma Derneği Başkanı Mustafa Mavi ise, “Belki 1 araba faturalı geliyor, ama 5 araba da kaçak yolla getiriliyor. Bunların üzerinde Karadeniz’den toplandığı yazıyor, ucuz çay diye de alınıyor” diyor.

Mevzuattaki kritik boşluk

“Bu ürünlerin paketlerinde içeriği yazma zorunluluğu yok” diyerek mevzuattaki boşluğa dikkat çeken Mavi, “Kuru çay para etmezken neden yüzde 145 vergi ödeyerek dışarıdan çay getirilir? Muhasebesinde ’20 ton çayım var’ ya da olası bir baskında ‘Depoda 20 ton var, faturam da var’ diyebilmek için” diye konuşuyor.

“Bu kaza çayda bir milat olacak”

Uzun yıllar çay üreticilerinin avukatlığını üstlenen ve “Çaylar Şirketten” kitabının yazarı Remzi Kazmaz ise olay hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunacağını açıkladı. “Çay üreticisinin düşük fiyat, kota ve kontenjan altında ezildiği bir dönemde İran’dan çay getirilip satıldığı ispatlandı” diyen Kazmaz, “Bu olay Susurluk kazası gibi bir milattır. Başlayacak süreç çayla ilgili yargılama dosyalarının açılacağı yeni bir dönem olacak” yorumunu yapıyor.

cayin-susurluk-vakasi2.jpg

Büyük marketlerde mi sürecin içinde?

Araştırmalarına göre yurtdışından getirilen ucuz ve kalitesiz çayların paketlenerek yurtiçindeki büyük market zincirlerine verildiğini söyleyen Kazmaz, “Bunlar her gün milyonlarca vatandaşın alışveriş yaptığı, ucuz ürün satan market zincirleri. Çaykur’un, özel sektörün ‘Çay satamıyoruz’ dediği bir dönemde İran çayının ticaretini kim yapıyor?” diye soruyor.

Mecliste ithalatın gerekçesi soruldu

Doğu Karadeniz’deki kaçak çay tartışması Meclis gündemine de taşındı. Trabzon milletvekili Ahmet Kaya, “Kendi yerli çayımız dururken hangi vicdan kaçak çayın ülkemize girişine izin veriyor?” derken, Artvin milletvekili Uğur Bayraktutan ise Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan’a, “Çay üreticileri özel sektöre mahkum edilip düşük fiyattan çayını satarken bu ithalat hangi gerekçeyle yapıldı? Hangi ülkelerden hangi firmalara ne kadar ücret ödendi?” sorularını yöneltti.


Yorumlar
    Bu yazı için henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.
Yorum Yaz

Yorumunuz Gönderildi

E-Bülten

Başka yerde bulamayacağınız tarım ve kültür haberlerini düzenli olarak almak için aşağıdaki kutucuğa e-posta adresinizi yazın ve gönder butonuna tıklayın; tarlasera e-bülten adresinize gelsin!

En Çok Okunanlar

Tanımadığınız bitkiyi telefonunuza sorun!

Tanımadığınız bitkiyi telefonunuza sorun!

Tarım arazinizde ya da doğa yürüyüşlerinde rastladığınız yabani bir bitkiyi görür görmez tanımak ister miydiniz? PlantNet isimli akıllı telefon uygulaması bu zorlu görevi yerine getirmeye aday.

Meyve bahçesinde yabancı ot mücadelesi

Meyve bahçesinde yabancı ot mücadelesi

Meyve bahçelerinde kayıplara yol açan yabancı ot türleri sayılamayacak kadar çok! Ancak bu zararlılarla mücadele yöntemleri de bir o kadar çeşitli.

TMO’dan buğday, arpa ve mısır hamleleri

TMO’dan buğday, arpa ve mısır hamleleri

Hububat fiyatlarında dünya ölçeğinde yaşanan dalgalanmalar Türkiye’yi de alarm durumuna geçirdi. TMO’nun buğday, arpa ve mısır kararları piyasada istikrarı amaçlıyor.

Meyve ağaçlarının kabusu ökse otu

Meyve ağaçlarının kabusu ökse otu

Birçok ağaç türünde yarı parazit olarak yaşam süren ökse otu, meyve üreticilerinin baş belası olabiliyor. İşte ökse otundan kurtulmanın püf noktaları.

Zeytinde yanlışlar ve doğrular

Zeytinde yanlışlar ve doğrular

Özenli bir bitki koruma ve gübreleme zeytinde sonucu tamamen değiştiriyor. tarlasera zeytinde sık yapılan hataları uzmanlara sordu.